Tiến độ metro Bến Thành – Cần Giờ: thi công đồng loạt 30/10/2026, mục tiêu chạy thử cuối 2028

Sáng 30/10/2026, tại công trường bãi đúc dầm ở phường Tân Mỹ, TP.HCM, Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Đường sắt cao tốc VinSpeed cùng liên danh tổng thầu Vinhomes – SGC đã phát lệnh thi công đồng loạt các hạng mục trọng điểm của tuyến đường sắt tốc độ cao Bến Thành – Cần Giờ, trước sự chứng kiến của lãnh đạo TP.HCM. Đây là bước chuyển từ thi công từng hạng mục sang triển khai đồng loạt trên toàn tuyến, với mục tiêu hoàn thành xây dựng và chạy thử vào quý IV/2028, tiến tới vận hành thương mại trong năm 2029.

Cần phân biệt rõ: đây không phải lễ khởi công mới. Tuyến đã động thổ từ tháng 12/2025, và từ đó đến nay đã triển khai khảo sát địa chất, chuẩn bị mặt bằng, đường công vụ, cọc khoan nhồi tại cầu chính Cần Giờ và Depot Cần Giờ, các cầu đặc biệt Dần Xây, An Nghĩa, Rạch Rán, Rạch Lá, Sông Chà, cùng những vị trí cầu điển hình tại Km5, Km11, Km26. Mốc 30/10/2026 vì vậy là lúc dự án mở rộng phạm vi và tăng tốc, chứ không phải bắt đầu từ số không.

Ngay tại buổi lễ, nhà thầu đã triển khai đổ bê tông đúc dầm hộp dự ứng lực phục vụ hạng mục cầu cạn. Trước đó, phiến dầm đầu tiên nặng 750 tấn, dạng dầm hộp định hình, đã được đúc thử thành công, và 3 bãi đúc dầm phục vụ thi công cầu cạn đã được triển khai trên toàn tuyến. Theo kế hoạch, khoảng 1.300 dầm hộp đúc sẵn nguyên nhịp sẽ được sản xuất trong khoảng 15 tháng, bình quân 1–2 nhịp mỗi ngày tại mỗi bãi. Nhà đầu tư cũng đã đặt mua thiết bị cẩu 900 tấn để di chuyển các đốt dầm từ bệ đúc về bãi tập kết. Ở những giai đoạn cao điểm, các nhà thầu dự kiến huy động tới 10.000 công nhân, kỹ sư và lực lượng kỹ thuật làm việc đồng thời trên công trường.

Các mũi thi công mới được tổ chức đồng thời ở nhiều điểm. Tại đầu tuyến, ga ngầm Bến Thành ở khu vực Công viên 23 Tháng 9 có chiều dài hơn 565 m, hố móng sâu khoảng 34 m, kết nối với ga Bến Thành hiện hữu của tuyến metro số 1 — hạng mục được tập trung tối đa nguồn lực trong thời gian tới, sau khi mặt bằng khu vực này đã được dọn trong tháng 10/2026. Tại khu vực Cảng Sài Gòn (khu cảng Nhà Rồng – Khánh Hội), nhà thầu đã tập kết máy móc để thi công đoạn đi ngầm dọc đường Nguyễn Tất Thành; vị trí này dự kiến là nơi thả máy đào hầm TBM đường kính 13 m để đào ngược về ga Bến Thành, tiếp nối hầm đào hở dài 321 m và hầm hở chữ U dài 266 m. Cùng lúc, các cầu đặc biệt Rạch Đĩa, Ông Đội, cầu dẫn cầu Cần Giờ và những cầu điển hình tại các vị trí đã bàn giao mặt bằng cũng được triển khai.

Điểm nghẽn còn lại vẫn là mặt bằng. Tại buổi lễ, nhà đầu tư kiến nghị thành phố đẩy nhanh bồi thường, giải phóng mặt bằng để bàn giao toàn bộ diện tích còn lại trong quý IV/2026, tạo điều kiện cho các mũi thi công triển khai liên tục. Lãnh đạo TP.HCM đề nghị nhà đầu tư lựa chọn nhà thầu có năng lực, nghiên cứu hợp tác với các tập đoàn công nghệ đường sắt hàng đầu thế giới, và cam kết chính quyền sẽ đồng hành tháo gỡ khó khăn để đưa công trình sớm vận hành.

Về thông số tuyến, đường sắt tốc độ cao Bến Thành – Cần Giờ dài khoảng 54 km, tổng mức đầu tư khoảng 102.430 tỷ đồng từ nguồn vốn doanh nghiệp, chưa gồm khoảng 12.784 tỷ đồng chi phí giải phóng mặt bằng do ngân sách bảo đảm. Tuyến có hai dải vận tốc: đoạn 12 km đầu trong đô thị (đến sông Soài Rạp) tối đa 120 km/h, đoạn ngoài đô thị từ Km12 đến cuối tuyến lên tới 350 km/h. Giai đoạn 1 chỉ có 2 ga đầu – cuối là Bến Thành và Cần Giờ, dự phòng thêm 4 ga ở giai đoạn tiếp theo (Tân Thuận, Tân Mỹ, Nhà Bè, Bình Khánh); toàn tuyến bố trí 1 depot và trung tâm điều hành chạy tàu tại Cần Giờ. Theo kế hoạch vận hành đã công bố trước đây, hành trình từ trung tâm TP.HCM tới Cần Giờ rút còn khoảng 13 phút.

Với Vinhomes Green Paradise, ý nghĩa của mốc 30/10 nằm ở chỗ tuyến kết nối trực tiếp dự án với trung tâm thành phố đã chuyển sang giai đoạn thi công toàn diện, có mốc chạy thử cụ thể thay vì chỉ dừng ở kế hoạch. Nhưng cần giữ đúng thang đo: mốc vận hành tiện ích của dự án là ngày 1/7/2027, còn mốc chạy thử của tuyến metro là quý IV/2028 và vận hành thương mại năm 2029 — hai mốc khác nhau, không nên nhập nhằng thành một. Với người làm môi giới trực tiếp tại dự án, câu chuyện đúng mực để kể với khách là “tuyến đang thi công đồng loạt, có mốc chạy thử cuối 2028”, chứ không phải “đã có metro”. Thời gian tới, điều đáng theo dõi nhất là bàn giao mặt bằng có hoàn tất trong quý IV/2026 hay không, và nhịp đúc 1.300 dầm hộp trong 15 tháng tới có giữ đúng tiến độ hay không — hai thứ đó sẽ quyết định mốc 2028 có đứng vững hay không.